Dưới ánh trăng, mặt đất chỉ có hai màu đen trắng.
Những hạt cát mịn phản chiếu ánh trăng, bề mặt sa mạc hơi trắng bạc, chỉ có một đốm đen đột ngột xuất hiện trên tấm thảm bạc này.
Con lạc đà khổng lồ uốn cong chiếc cổ dài, cúi đầu uống nước, mặt nước đen như mực gợn lên từng lớp sóng lấp lánh.
Tất Phương quỳ một gối xuống đất, đưa tay chạm vào một ít nước, đưa lên mũi ngửi, búng ngón tay, hất hết nước đi, rồi chà khô tay trên cát.
“Không có mùi lạ, chắc là nguồn nước bình thường.”
Hôm nay không phải trăng tròn, tầm nhìn hạn chế, Tất Phương không thể dùng mắt để đánh giá độ tinh khiết của nguồn nước, chỉ có thể ước chừng qua khứu giác.
“Tất cả các nguồn nước ốc đảo trong sa mạc đều là nước sống, nước chết không thể tồn tại lâu dài ở đây, nơi đây có tỷ lệ bốc hơi nước cao nhất thế giới, một cốc nước 100ml đựng trong cốc thủy tinh thông thường có thể bốc hơi sạch sẽ chỉ trong vài phút.”
“Tuy nhiên, dù là nước sống cũng không thể lơ là, trong sa mạc có số lượng lớn đàn lạc đà hoang dã, chúng thường đi vệ sinh trong nguồn nước.”
“Đặc biệt là trên một số tuyến đường cố định, mỗi ngày có hàng trăm con lạc đà uống nước và nghỉ ngơi, chúng thậm chí còn làm nước đen kịt.”
“Nước như vậy lạc đà uống đương nhiên không sao, nhưng con người thì không có thể chất như vậy, cũng không chịu nổi nguồn nước như vậy.”
“Không có mùi lạ, loại trừ các sinh vật nguy hiểm gần đó, khả năng cao là nguồn nước bình thường.”
【Tuyệt vời, tìm thấy nước rồi!】
【Phương Thần cũng chỉ xem cho vui, tìm nguồn nước thật sự vẫn phải xem Alpha của tôi】
【Bạn có lịch sự không vậy?】
Tất Phương đứng dậy, dùng gậy gỗ dò xét bụi cây, tránh có côn trùng độc hoặc rắn rết ẩn nấp, sau đó bắt đầu bẻ cành khô, chuẩn bị nhóm lửa đun nước.
Ốc đảo này rất dài và hẹp, nhìn từ trên cao giống như một quả chuối, tổng diện tích khoảng một sân bóng đá, không nhỏ cũng không lớn, xung quanh là những dải cây xanh hẹp, rộng chưa đầy ba mét.
Tất Phương đi vòng gần hết mới thu thập đủ củi.
Những cây chết này đã mất khả năng hút nước, so với khí hậu ẩm ướt của rừng mưa, chỉ cần ở trong sa mạc một ngày, chúng sẽ mất hoàn toàn nước trong cơ thể, trở thành củi khô dễ cháy, đây cũng là một trong số ít tiện lợi trong sa mạc.
Tất Phương lấy ra hai viên đá lửa từ ba lô, cọ xát bằng một tay, vài tia lửa bay trên cành khô, lặp đi lặp lại vài lần, rất nhanh đã bùng lên một vòng ánh sáng màu cam trong bóng tối.
Ngọn lửa xua tan cái lạnh và bóng tối, Tất Phương chọn một cành cây khá to, cầm nó đến bên hồ nước.
Mặt nước phản chiếu ánh lửa rõ ràng, nhưng vẫn không nhìn ra màu nước.
Tất Phương từ bỏ ý định này, tiếp tục đun nước.
“Nếu bạn không tìm thấy nguồn nước trực tiếp trong sa mạc, mà chỉ tìm thấy cây xanh, thì cũng có thể trực tiếp bọc túi nhựa lên cây xanh, chờ đợi quá trình thoát hơi nước vào ban ngày, cộng với sự chênh lệch nhiệt độ ngày đêm để chưng cất, thu được nguồn nước sạch.”
“Người xưa đánh trận nói ngàn dặm không vận lương, ý là đi ngàn dặm thì lương thực vận đi đã không đủ cho ngựa và người áp tải ăn rồi.”
“Cõng 25kg nước mà đổ 20kg mồ hôi thì không có ý nghĩa gì cả, cần phải phân bổ trọng lượng hợp lý dựa trên tình trạng sinh lý và quãng đường. Thông thường trong sa mạc 4000ml là đủ rồi.”
“Nhưng mà, tôi có Alpha, mang theo lượng nước gấp ba lần cũng không thành vấn đề, thứ hạn chế chúng ta ngược lại là vật chứa.”
“Việc đựng nước đòi hỏi vật chứa phải có yêu cầu khá cao, và còn phải có thể bảo quản tốt, tốt nhất thực ra vẫn là dạ dày động vật, hoặc nếu khéo tay hơn, có thể dùng da của chúng.”
Tất Phương lục lọi trong ba lô, lấy ra vài con rắn chuông đã chết, đây là những con anh gặp trên đường những ngày qua, một số đã ăn thịt, chỉ còn lại da rắn và dạ dày rắn, lúc này đã trở thành vật liệu trữ nước cực tốt.
“Mặc dù rắn chuông không lớn lắm, nhưng dạ dày của chúng có khả năng giãn nở cực tốt, một con rắn có thể chứa hai lít nước mà không gặp vấn đề gì, và nó giống như một quả bóng bay, chỉ cần thắt nút ở cuối là sẽ không rò rỉ.”
Tất Phương vắt từng con rắn lên cánh tay, mang chúng đến bên hồ nước, bắt đầu rửa sạch và chế biến.
Bốn con rắn, cộng thêm một bình nước, có thể mang theo gần mười lít nước, nếu tiết kiệm uống, có thể cầm cự thêm gần một tuần.
“Tối ngủ vẫn không nên ở quá gần nguồn nước, dễ gặp các loài động vật khác, chúng ta ngày mai có thể quay lại.”
Lấy một ít nước, Tất Phương không chọn nán lại đây qua đêm, mà dắt Alpha đã uống no nước đi về hướng tây nam, cũng không cố ý tìm chỗ che chắn, đào một cái hố, tạm bợ qua đêm.
Đến sáng hôm sau, Tất Phương lại đến bên hồ nước, tiếp tục đun nước, nhìn quanh môi trường xung quanh, thậm chí còn dội nước tắm rửa, quần áo cũng giặt một lượt, sau khi gột sạch cái nóng bức toàn thân, anh bắt đầu tìm kiếm những cây thích hợp gần ốc đảo, đan thành những chiếc giỏ mềm.
Alpha gặm những chồi non trong ốc đảo, miệng nhai nhóp nhép, bù đắp những hao tổn những ngày qua, thậm chí còn hiếm hoi đi tiểu, sau nhiều lần hấp thụ lặp đi lặp lại, nước tiểu đặc quánh như mủ, tuy có hơi nặng mùi, nhưng vẫn khiến nhiều khán giả vô cùng kinh ngạc.
【Mà nói thật, Phương Thần có phải đựng nhiều quá không, cảm giác sắp nổ rồi】
【Cái màu vàng sữa này, làm tôi có chút liên tưởng không hay (đầu chó)】
【Bạn nghĩ đến cái gì, nói toẹt ra đi!】
【Quá cấp tiến】
【Người cổ hủ chúng tôi không xem được cái này】
【Mà nói thật, thật sự không nổ chứ?】
Những chiếc giỏ đan bằng cành cây treo hai bên lạc đà, Tất Phương đặt những chiếc dạ dày rắn căng phồng vào đó, trông như những quả bóng bay màu trắng sữa chứa đầy nước, có thể nhìn rõ dòng nước ngọt bên trong qua lớp vỏ ngoài, không khỏi khiến người ta lo lắng liệu có đựng quá nhiều hay không.
“Không cần lo lắng, dạ dày rắn có khả năng giãn nở rất lớn, hơn nữa tôi cố ý đan giỏ mềm, không dễ bị rách đâu.”
Tất Phương bóp những chiếc giỏ hai bên lạc đà, tất cả đều được đan bằng lá dài, nói là giỏ thì đúng hơn là những chiếc túi rỗng, giữ chặt túi nước.
Làm xong những việc này, Tất Phương quay đầu nhìn Alpha, phát hiện nó vẫn đang ăn cỏ trong bụi cây.
【Chắc chắn là đói lắm rồi】
【Mà nói thật, Alpha lâu rồi không ăn gì đúng không (đầu chó)】
【Có ăn một ít, thực ra Lão Phương cũng không phải là không gặp chút cây cối nào, lần trước không phải gặp hai cái cây sao? Chỉ là tôi cảm thấy đều không ăn no được mấy】
【Con tội nghiệp cái bướu cũng xẹp đi nhiều rồi】
Một con lạc đà trưởng thành khỏe mạnh, khi ăn no uống đủ, có thể nhịn ăn nhịn uống liên tục 15-30 ngày.
Trong điều kiện bình thường, lạc đà có thể ăn khoảng 13kg thức ăn khô và uống khoảng 10 lít nước trong một bữa.
Nếu trong điều kiện khắc nghiệt, ví dụ như trở về từ sa mạc, một lần có thể ăn ít nhất 30kg thức ăn và uống tối đa 120 lít nước.
Chúng ăn và uống nhiều hơn nhiều so với nhu cầu cơ thể mỗi ngày, đây thực chất là để dự trữ, dấu hiệu là bướu lạc đà đầy đặn và thẳng đứng.
Ăn nhiều, uống nhiều, đặt nền tảng cho khả năng chịu đói khát của lạc đà sau này.
Đi theo Tất Phương lâu như vậy, đúng như khán giả nói, bướu lạc đà quả thực không còn căng phồng như lúc đầu nữa, trông có vẻ ủ rũ, chóp bướu cũng hơi mềm nhũn, đương nhiên, cũng có thể là do ngồi lâu.
Chất béo trong bướu lạc đà cũng cần được bổ sung, vì vậy Tất Phương quyết định đợi thêm một ngày, nếu cần thiết thậm chí là hai ngày, đợi đến ngày mai mới khởi hành, cố gắng hết sức để Alpha trở lại trạng thái đỉnh cao.
“Thời gian vẫn còn nhiều, tiếp theo xem có thức ăn gì có thể thu thập không.”
Trong ốc đảo có vài cây chà là Doum, có lẽ còn có thể tìm thấy một số quả.
Trong hồ nước cũng có thể tìm xem có cá hay không, để bổ sung thêm.
“Sự sống của cá không thể tách rời khỏi nước, mà nước lại là tài nguyên khan hiếm nhất trong sa mạc, vì vậy, nhiều người có thể nghĩ rằng trong sa mạc không thể có cá.”
“Nhưng sa mạc cũng không hoàn toàn không có sự sống, trong sa mạc thường có ốc đảo, và trong nước ốc đảo có thể có cá, đặc biệt là những sa mạc có nhiều sông ngầm, ví dụ như trong ốc đảo của sa mạc Taklamakan ở nước ta có cá diếc và cá trắm.”
“Ngoài ốc đảo, sông ngầm, hồ và hang động trong sa mạc đều có thể có cá.”
【Ốc đảo, hồ, sông ngầm, đây không phải là một thứ sao (run rẩy)】
【Táo bạo! Ngông cuồng! Bạn đang nghi ngờ Phương Thần sao!, đầu chó bảo mệnh】
【Phương Thần của tôi không thể sai!】
“Vẫn có sự khác biệt.” Tất Phương gãi đầu cười ha ha, “Thông thường, hồ trong sa mạc chính là ốc đảo, nhưng cũng có ngoại lệ.”
“Bang Maranhão ở đông bắc Brazil có một sa mạc rộng 1500 cây số vuông, đó chính là sa mạc Ngàn Hồ nổi tiếng.”
“Brazil chủ yếu có khí hậu rừng mưa nhiệt đới, điều này chắc mọi người đều biết, vì vậy có sa mạc quả thực khá hiếm, và sự hình thành của sa mạc này thực ra có mối quan hệ rất lớn với khí hậu rừng mưa nhiệt đới.”
“Vì Brazil có quá nhiều mưa, nên hai con sông chính của nó thường xuyên lũ lụt theo mùa, nước lũ mang theo một lượng lớn bùn cát, đổ vào Đại Tây Dương, sẽ hình thành một lượng lớn cồn cát vàng ở cửa sông. Những cồn cát vàng này do ảnh hưởng của gió tín phong thổi từ biển vào đất liền, đã hình thành sa mạc.”
【Hay thật, đúng là vật cực tất phản】
【Kiến thức địa lý kỳ lạ đã được bổ sung】
Tất Phương bẻ một cành cây từ trên cây xuống, làm thành dây câu và lưỡi câu.
“Sau khi sa mạc hình thành, do lượng mưa trung bình hàng năm ở đây lên tới 1600mm, nên một khi vào mùa mưa, trong sa mạc này sẽ hình thành các hồ lớn nhỏ, vì vậy mới có tên gọi sa mạc Ngàn Hồ, nhưng nó không phải là ốc đảo, vì hồ này không ổn định, còn hệ sinh thái ốc đảo thì ổn định.”
“Sa mạc hồ khô và sông ngòi giống nhau, vì vậy có rất nhiều loài cá, có một thành tựu là sa mạc có nhiều cá nhất thế giới.”
Tất Phương gia công một đoạn cành cây đàn hồi nhỏ, làm thành cấu trúc móc cài, nhét vào một đoạn ống nhỏ, buộc vào dây câu, rồi ném xuống hồ.
“Thứ hai là sông ngầm, sông ngầm trong sa mạc hình thành đa dạng, có loại do mưa nhiều nhưng không giữ được, chảy xuống lòng đất, cũng có loại hoàn toàn khô cạn, nhưng do chênh lệch nhiệt độ ngày đêm lớn trong sa mạc, hơi nước trong không khí sẽ bão hòa và ngưng tụ đi qua bề mặt sa mạc vào lòng đất, sau nhiều năm tích lũy sẽ hình thành dòng nước ngầm chảy trong một số khu vực sa mạc.”
“Sông ngầm sa mạc không có lối vào, nhưng có lối ra, và kết nối với các hệ thống sông khác, vì vậy cá từ các hệ thống sông khác sẽ đi vào đó.”
“Tuy nhiên, sau khi vào sông ngầm, do không có ánh sáng, nên những con cá này thường bị thoái hóa mắt, trở thành cá mù.”
“Người Tuareg ở sa mạc Sahara hoàn toàn sống trong sa mạc, là con người, họ đương nhiên cần nước và thức ăn, trong đó nguồn nước chính là sông ngầm, còn thức ăn là cá trong sông ngầm.”
“Sống lâu năm trong sa mạc, người Tuareg có thể tìm thấy sông ngầm một cách chính xác, sau đó là đào bới, khi nước lộ ra, họ sẽ móc côn trùng vào lưỡi câu để câu cá.”
【Lại là một chủng người kỳ tích】
【Everest có người Sherpa, người lặn biển có người gì ấy nhỉ, còn có người Maasai, tất cả đều là con người, tại sao họ lại bá đạo thế】
【Nhưng Phương Thần còn bá đạo hơn tất cả bọn họ!】
【Hiểu rồi, Phương Thần là sinh vật tối thượng!!!】
【Tôi đã nghi ngờ Lão Phương không phải người từ lâu rồi (hài hước)】
“Cuối cùng là hang động, trong sa mạc ngoài sông ngầm, ốc đảo và hồ ra, còn có những hang động tự nhiên hình thành, và một số hang động này có nước, trong những hang động có nước này cũng có cá tồn tại.”
“Thung lũng Chết ở Mỹ là một khu vực khô hạn, hoang vắng, sa mạc Mojave ở đó có một hang động sâu 130 mét, trong đó người ta đã phát hiện có cá, những con cá này dài chưa đến 5cm, số lượng khoảng 300 con, sau đó các nhà khoa học đã đặt tên cho chúng là cá Devil’s Hole Pupfish.”
“Ốc đảo thì không có gì đáng nói, vì bản thân ốc đảo là một hệ sinh thái nhỏ hoàn chỉnh, trong nước có động vật không xương sống, và cả thực vật thủy sinh.”
“Chỉ là, ở các địa hình trên, kích thước cá thường không lớn, vì trong hầu hết các môi trường trên, nguồn thức ăn rất kém, không thể nuôi sống các loài cá lớn, và những con cá nhỏ này chính nhờ kích thước nhỏ, nhu cầu năng lượng thấp, mà kiên cường sống sót.”
“Cũng chính vì vậy, chúng ta không cần cần câu quá tốt, một cành cây là đủ rồi.”
Trong lúc nói chuyện, Tất Phương kéo mạnh cành cây lên, một con cá nhỏ chỉ bằng bàn tay mắc vào, không ngừng vẫy đuôi.
“Cá rô phi, loài cá phổ biến nhất trong sa mạc Sahara, xem ra dưới lòng đất của nó quả thực thông suốt tứ phía.”
【Chậc, thật sự có cá!】
【Câu cá trong sa mạc, có nghề đấy】
【Vẫn là bạn đỉnh】
【Cá trong sa mạc có ngon hơn không?】
【Không, sẽ đắt hơn】
Tất Phương gỡ cá xuống, cho vào giỏ, móc quả vào lưỡi câu, tiếp tục ném xuống hồ.
Đợi đến chiều, Alpha ngừng ăn, Tất Phương cũng thu hoạch khá nhiều, buổi tối ăn một bữa cá nướng thịnh soạn.
Ngày hôm sau, Alpha tiếp tục ăn, cái miệng lớn nhai đơn điệu, dường như không bao giờ mệt mỏi, giống như một cỗ máy ăn cỏ vô tình.
Tất Phương sờ vào bướu lạc đà của Alpha, thấy nó đã hồi phục được hơn nửa, có thể thấy đã dừng lại đủ rồi.
Đổ đầy nước vào bình cuối cùng, Tất Phương kéo Alpha vẫn đang ăn đi, cưỡi lên lưng nó, tiếp tục tiến về phía trước.
Dưới chân là sa mạc bao la, trên đầu là bầu trời rộng lớn không một gợn mây, bầu trời và sa mạc bao la hòa vào làm một ở đường chân trời xa xăm.
Mali đã trở thành quá khứ, có lẽ là ngày mai, hoặc ngày kia, họ sẽ đến được quốc gia tiếp theo.