Chương 283:
Cố Thiệu tiến lại gần một bước, giống như vô tình mà hỏi thăm: “Thượng thư đại nhân nói cái gì, lại khiến Thánh Thượng tức giận như vậy?”
“Còn không phải chuyện tiền sao!” Thánh Thượng đập bàn một cái, vẻ mặt tức giận: “Cả ngày đều thiếu tiền thiếu tiền, thiếu tiền là lỗi của trẫm sao? Còn không phải do đám người Hộ Bộ của hắn vô dụng! Mỏ đồng bạc thì cũng có hạn như thế thôi, mỗi ngày chỉ ở đó mà khai thác, sẽ có lúc cạn kiệt, đến lúc đó phải làm sao, trầm còn có thể biến ra mỏ đồng cho bọn hắn sao? Đều là phế vật vô dụng, chỉ khiến trẫm tức giận!”
Những chuyện phiền toái cứ hết cái này lại có cái khác kéo đến, nhưng trước giờ lại không ai nói cho ông biện pháp để giải quyết. Thân làm mệnh quan triều đình nhưng lại không phân ưu cùng Hoàng Thượng được thì làm quan làm gì, dứt khoát xin nghỉ về hưu hết đi cho rồi!
Cố Thiệu suy nghĩ một hồi, đột nhiên nảy ra một ý: “Hóa ra là việc này, vi thần còn tưởng là xảy ra chuyện gì lớn.”
Lời này vừa dứt, lỗ tai Hoàng Thượng khẽ động, kỳ quái nhìn chằm chằm Cố Thiệu. Trạng Nguyên lang này đúng là còn nhỏ tuổi, không biết nặng nhẹ, chuyện lớn như vậy mà lại bảo không phải chuyện gì ghê gớm, vậy theo hắn thì chuyện gì mới là chuyện lớn?
Cố Thiệu thấy Thánh Thượng không tin, lại nói: “Không bằng Thánh Thượng nghe thần giải thích tỉ mỉ hơn?”
Hoàng Thượng do dự một lúc, rồi chỉ vào chỗ ngồi bên cạnh.
Dù sao cũng đã nói nhiều chuyện xưa như vậy, Cố Thiệu hiểu rõ Thánh Thượng không thích quá mức gò bó khách sáo, liền tùy ý ngồi xuống theo ý ông. Sau khi chỉnh sửa lại quần áo, Cố Thiệu mới ngẩng đầu nhìn mặt Thánh Thượng, chậm rãi nói: “Thời thượng cổ, tổ tiên thường dùng vật đổi vật. Sau này khi giao dịch ngày càng nhiều thì tiền mới xuất hiện.”
Chuyện này Thánh Thượng ít khi nghe đến, thấy Cố Thiệu nhắc đến liền sinh ra một chút hứng thú, chờ nghe đoạn kế tiếp.
“Tiền ban đầu chỉ là sò hến, hoặc là vải vóc, những thứ gọi là tiền này đều có một đặc điểm chung, đó là chúng vô cùng quý giá vào thời đó; mãi đến sau này, bách tính biết cách khai thác quặng, học được cách rèn đúc, mà sò hến đã không còn bao nhiêu giá trị, vải vóc cũng không còn hiếm, lúc này mới xuất hiện tiền đồng ngày nay. Nơi sản xuất tiền, chỉ có một chữ quý.”
Hoàng Thượng nghe xong chỉ cảm thấy mới lạ: “Vậy ý ngươi nói là bây giờ đông tiền trở nên rẻ mạt?”
“Cũng có thể nói như vậy.” Cố Thiệu giải thích nói: “Dân càng giàu, giao dịch qua lại càng thường xuyên, của cải tạo ra ngày càng nhiều. Nhưng đồng tiền hiện tại mệnh giá quá nhỏ, không cách nào theo kịp giao dịch qua lại của người dân, lúc này mới xảy ra vấn đề khó giải quyết của Hộ Bộ.”
Cố Thiệu dừng một chút, Hoàng Thượng ra hiệu nói: “Nói tiếp đi.”
Cố Thiệu lại nói: “Lúc trước khi thần ở phủ Trấn Giang, bá tánh tầm thường bên cạnh sử dụng đồng tiền, cũng sử dụng bạc. Sau này khi tới kinh thành, thần thấy người dùng bạc để giao dịch ngày càng nhiều. Nói ra không sợ Hoàng Thượng chê cười, trước khi thi Hội, trong kinh có vài sòng bạc mở bàn, tất cả tiền đặt cược bên trong đều là vàng ròng bạc trắng.”
Trong dân gian số người dùng tiền đồng không phải ít, chẳng qua số người dùng bạc cũng có rất nhiều, có điều dù bách tích dùng bạc nhưng triều đình trưng thu thuế má đều dùng tiền đồng, triều đình có luật về tiền đồng nhưng lại không có ai đề cập đến luật về bạc, cũng chưa từng công khai thừa nhận tiền bạc có công dụng như nhau.
“Bách tính mua hàng hóa tầm thường đều dùng tiền đồng, vì mệnh giá đồng tiền nhỏ, thuận tiện cho việc giao dịch; nhưng nếu gặp những giao dịch lớn thì chủ yếu là dùng vàng bạc, vì so sánh thì vàng bạc quý hơn đồng tiền. Một lượng bạc có thể bằng hàng trăm hàng ngàn đồng tiền. Buôn bán càng nhiều, dân gian càng giàu, tiền cần dùng cũng càng nhiều, nhưng hiện tại mỏ đồng không đủ, đồng tiền còn rẻ hơn so với vàng bạc, nhưng triều đình ngoại trừ tiền đồng thì không còn loại tiền nào khác, nên mới dẫn đến chuyện thiếu hụt tiền.”
Hoàng Thượng nghe xong gật đầu nhưng lại không cảm thấy gì.
Cố Thiệu nói xong, đột nhiên chuyển đề tài: “Chỉ là --- suy cho cùng, chính là bởi vì hiện tại Thánh Thượng nắm quyền, nên thiên hạ thái bình, nhân dân hưởng yên vui, hàng loạt trao đổi thương mại diễn ra chưa từng cắt đứt, vì vậy tình trạng thiếu tiền ngày càng trầm trọng hơn. Dân càng giàu mới biết càng thiếu tiền. Thiếu tiền là một chuyện lớn, nhưng cũng không hoàn toàn là một chuyện xấu. Khi sinh kế của người dân khó khăn thì tiền thiếu hụt từ đâu ra?”
Hoàng Thượng vốn dĩ đang trợn mắt hốc mồm tức giận vì Hộ Bộ thượng thư vô dụng, hiện tại nghe Cố Thiệu nói xong đột nhiên thông suốt mọi chuyện?
“Nói hay lắm!” Hoàng Thượng vỗ tay.
Hiện tại thiếu tiền, nhất định đều là vì Đại Tề dân giàu nước mạnh, là do ông có phương pháp trị quốc? Vừa nghĩ như vậy, trong nháy mắt Hoàng Thượng liền cảm thấy vui vẻ, thậm chí lúc nghĩ đến Hộ Bộ thượng thư cũng không còn tức giận như lúc đầu.
Sau khi nhìn thấy Cố Thiệu, Hoàng Thượng cảm thấy bản thân vừa vui mừng lại có chút kích động. Hoàng Thượng không có dã tâm gì lớn, đối với quan Trạng Nguyên Cố Thiệu này, ông yêu thích thì yêu thích, nhưng lại không có bao nhiêu chờ mong, cùng lắm là trông cậy hắn có thể kể cho ông nghe thêm nhiều chuyện xưa. Nhưng hôm nay, bỗng nhiên Hoàng Thượng phát hiện, Trạng Nguyên lang này của ông mới là người có trí tuệ lớn, thâm chí còn lợi hại hơn so với những vị quan lớn trong triều đình, chuyện này làm sao Thánh Thượng có thể không kích động cho được!
“Trẫm không ngờ Trạng Nguyên lang lại có nhiều hiểu biết đối với chuyện tiền bạc như vậy.”
Cố Thiệu có chút chột dạ, dù sao những hiểu biết này của hắn cũng không đủ, đoán chừng cũng chỉ là lý luận suông mà thôi.
Một lúc sau lại nghe Hoàng Thượng hỏi: “Vậy ngươi cảm thấy tiền giấy có được không?”